Trong những buổi diễn được tổ chức chuyên nghiệp, bạn thường sẽ có hệ thống PA chất lượng cùng các kỹ sư âm thanh tận tâm giúp cây đàn acoustic của bạn vang lên đẹp nhất có thể. Tuy nhiên, trong những đêm diễn ít được chuẩn bị chu đáo hơn thì mọi chuyện lại không hề đơn giản.
Theo kinh nghiệm của chúng tôi, nếu bạn thật sự nghiêm túc với việc biểu diễn bằng đàn guitar electro-acoustic, bạn cần chủ động trong việc kiểm soát âm thanh khi cắm đàn. Điều này giúp bạn giảm thiểu căng thẳng vì ít gặp sự cố bất ngờ, âm thanh ổn định hơn và dễ dàng kiểm soát việc nghe lại (monitoring).
Kết quả cuối cùng chính là một màn trình diễn tốt hơn, và tất nhiên, đó cũng chính là điều khán giả mong đợi nhất. Dưới đây là những lựa chọn phổ biến khi khuếch đại guitar electro-acoustic cho biểu diễn live.
1. Cắm Trực Tiếp Vào Hệ Thống PA
Khi mới bắt đầu chơi live, đây thường là cách bạn sẽ sử dụng. Pickup và preamp của đàn guitar sẽ được truyền trực tiếp đến bàn mixer hoặc qua một hộp DI trung gian.
Phần lớn các cây đàn electro-acoustic hiện đại đều được trang bị preamp đủ mạnh để kết nối trực tiếp mà không gặp vấn đề. Tuy nhiên, với những hệ thống cũ hơn, loại pickup thụ động (không dùng pin) hoặc pickup tiếp xúc, bạn sẽ cần hỗ trợ thêm bằng preamp để đảm bảo mức tín hiệu ổn định. May mắn thay, các bàn mixer hiện đại có thể xử lý hầu hết mọi loại đầu vào.
Ưu điểm: Không cần mang theo thiết bị cồng kềnh, tiết kiệm chi phí.
Nhược điểm: Âm thanh không ổn định giữa các buổi diễn, khả năng kiểm soát monitor kém, preamp trên đàn có thể cho âm thanh chưa thực sự chất lượng.
2. Preamp / Pedal DI
Ngày nay, các hộp DI/preamp dành cho đàn acoustic xuất hiện khá phổ biến với nhiều tính năng hỗ trợ điều chỉnh âm sắc. Chúng thường có kích thước tương đương một pedal lớn và có thể rất đơn giản hoặc cực kỳ phức tạp.
Một pedal preamp tốt có thể biến âm thanh trung bình của một hệ thống pickup trở nên đầy đặn, tinh tế và mạnh mẽ hơn rất nhiều.
Những chức năng cơ bản bao gồm điều chỉnh độ nhạy đầu vào và EQ. Các model cao cấp hơn còn tích hợp EQ tham số, bộ khử hú, đảo pha, thậm chí cả hiệu ứng như delay, reverb và compression. Lợi ích lớn nhất là giúp bạn tinh chỉnh âm thanh, mang lại sự cải thiện rõ rệt so với preamp tích hợp sẵn trên đàn.
Preamp pedal đặc biệt hữu ích nếu bạn thường xuyên chơi với một hệ thống PA quen thuộc (ví dụ PA riêng của ban nhạc). Nó cũng có thể biến một loa PA công suất nhỏ thành ampli acoustic đáng tin cậy. Tuy nhiên, nếu bạn phải chơi trong nhiều môi trường âm thanh khác nhau và không chắc về chất lượng PA, thì hiệu quả sẽ không còn tối ưu.
Ưu điểm: Nhỏ gọn, dễ mang theo, khả năng tinh chỉnh âm thanh mạnh mẽ, cải thiện vượt trội so với preamp tích hợp.
Nhược điểm: Vẫn phụ thuộc vào chất lượng PA và hệ thống monitor tại nơi diễn.
3. Ampli Guitar Acoustic
Cùng với PA, micro và ánh sáng, ampli guitar acoustic thường bị nhiều nhạc công xem là khoản đầu tư ít hấp dẫn. Nhưng trên thực tế, đây có thể là thiết bị thiết yếu, nhất là khi bạn không mang theo hệ thống PA riêng. Nó đảm bảo rằng bạn luôn nghe rõ chính mình khi chơi đàn electro-acoustic.
Nếu chọn đúng ampli, bạn thậm chí có thể không cần PA trong một số buổi diễn nhỏ. Về cơ bản, ampli acoustic giống như một hệ thống PA thu nhỏ, được thiết kế tối ưu cho pickup của đàn acoustic. Nó hoàn toàn khác với ampli guitar điện thông thường.
Hầu hết ampli acoustic hiện đại đều có hai kênh: một kênh dành cho guitar (pickup từ tính hoặc transducer) và một kênh micro, có thể dùng cho giọng hát hoặc nhạc cụ khác. Nhiều ampli còn được tích hợp reverb, delay, chorus và quan trọng nhất là ngõ ra DI để kết nối trực tiếp với hệ thống PA.
Chúng có nhiều kích cỡ, giá thành và chất lượng âm thanh khác nhau, nhưng nhìn chung nhỏ gọn hơn ampli guitar điện.
Ưu điểm: Luôn nghe được âm thanh của mình, chất lượng âm thanh ổn định, phù hợp khi chơi cùng ban nhạc.
Nhược điểm: Cồng kềnh hơn, ampli tốt thường có giá cao, không phải ai cũng thích chất âm của ampli acoustic.
4. Hệ Thống PA Nhỏ / Loa Full-Range Có Công Suất
Có một ranh giới mờ giữa loa PA công suất và ampli acoustic, bởi cả hai đều được thiết kế với loa toàn dải và khuếch đại tích hợp. Với sự xuất hiện của những dòng sản phẩm như Bose L1, Fender Expo hay JBL Eon One, giải pháp PA nhỏ gọn ngày càng được nhiều người lựa chọn.
Dù không hoàn toàn thay thế ampli acoustic, nhưng với những ai cần vừa đàn, vừa hát, thậm chí kết hợp thêm nhiều nhạc cụ trong không gian nhỏ, đây là lựa chọn tuyệt vời.
Một số loa công suất chỉ có điều chỉnh cơ bản hoặc thậm chí không có EQ, khi đó bạn cần dựa vào hệ thống điện tử trên đàn hoặc sử dụng mixer/ preamp rời. Những model cao cấp hơn sẽ có điều chỉnh gain và EQ trực tiếp trên loa.
Ưu điểm: Linh hoạt, có thể dùng cho nhiều nhạc cụ và giọng hát cùng lúc, công suất mạnh mẽ.
Nhược điểm: Cồng kềnh hơn để di chuyển, thiết bị chất lượng cao có giá rất đắt, cần thêm thiết bị phụ để tối ưu cho guitar electro-acoustic.
Sự Thỏa Hiệp: Bạn Phải Chấp Nhận
Chúng tôi đã tổng hợp những phương án phổ biến nhất để khuếch đại guitar electro-acoustic trong môi trường live. Và sự thật là: việc tái tạo chính xác độ cộng hưởng, âm vang tự nhiên của guitar acoustic qua pickup, ampli hay PA là điều bất khả thi.
Điều quan trọng là bạn cần thay đổi góc nhìn. Đừng kỳ vọng “âm thanh acoustic hoàn hảo nhưng to hơn”. Hãy chấp nhận rằng âm thanh khi cắm đàn sẽ luôn khác biệt so với khi chơi unplugged.
Tuy nhiên, điều đó không phải là điểm trừ. Pickup và các hệ thống điện tử trên đàn tuy bị nhiều người cho là “không tự nhiên”, nhưng lại mang đến ưu điểm quan trọng: kiểm soát dải tần, khả năng xử lý tín hiệu mạnh và chống hú ở mức âm lượng lớn – những yếu tố cực kỳ hữu ích trong môi trường biểu diễn live.
Vì vậy, đừng thất vọng. Hãy coi đây là cơ hội để sáng tạo với chất âm bạn đang có. Khi bạn ngừng tìm kiếm “âm thanh acoustic nguyên bản”, bạn sẽ mở ra không gian để thử nghiệm và tạo ra phong cách riêng.
Xem Thêm:
